Το Ηράκλειο είναι η πρωτεύουσα του ομώνυμου νομού. Είναι η μεγαλύτερη από τις άλλες πόλεις της Κρήτης, με πληθυσμό 85.000 κατοίκους. Χτίστηκε από τους Άραβες το 824 π.χ και λεγόταν Χάνδαξ. Περιβάλλεται από παλιά Ενετικά τείχη, που έχουν συνολικό μήκος 5 χιλιόμετρα. Η κατασκευή τους άρχισε το 1462 και κράτησε πάνω από 100 χρόνια.

Αποτελεί το σπουδαιότερο και μεγαλύτερο φρούριο στην Ευρώπη. Η πόλη και όλη η περιφέρεια έχει να επιδείξει πολλά αξιοθέατα. Από το λιμάνι του Ηρακλείου διεξάγεται μεγάλο εξαγωγικό εμπόριο. Το σπουδαιότερο αρχαιολογικό μνημείο του Ηρακλείου αποτελεί η Κνωσός.

Στην Βορειοανατολική πλευρά της πλατείας Ελευθερίας του Ηρακλείου βρίσκεται το Αρχαιολογικό Μουσείο στο οποίο φυλάγονται αρχαία, που βρέθηκαν στις κύριες αρχαιολογικές θέσεις της Κρήτης, Κνωσό ,Φαιστό, Μάλια, Ζάκρο κ.α.

Ο επισκέπτης πρέπει να γνωρίζει ότι για μια κανονική επίσκεψη απαιτούνται 2 ώρες περίπου στις αίθουσες του Μουσείου. Κατόπιν υπάρχει το Ιστορικό Μουσείο του Ηρακλείου, που στεγάζει εκθέματα από τις αρχές του Χριστιανισμού μέχρι και σήμερα.